Het Niemandsland

  • Het Niemandsland

De land-art-installatie ComingWorldRememberMe wordt integraal tentoongesteld in het provinciedomein De Palingbeek in Ieper. Daar zijn meerdere redenen voor, maar de historische is niet de minst belangrijke.

Het provinciedomein ontstond uit een verlaten gebied aan weerszijden van het oude kanaalpand op de nooit in gebruik genomen vaart Ieper-Komen. In 1914 kwam dit oude relict van het 19de eeuwse ingenieurslandschap pal op de frontlijn van de Ieperboog te liggen. Een van de steile oevers, in het Engels ‘The Bluff’ en in het Duits ‘die Grosse Bastion’ genoemd, werd de inzet van een jarenlange onder- en bovengrondse oorlog tussen Britse en Duitse troepen. De Fransen, en vanaf januari 1915 ook de Britten, bezetten de hoge oever zeer tegen de zin van de Duitsers, die bijna overal elders in de Ieperboog de hoogste positie innamen. Vanaf juli 1915 werd gepoogd om met dieptemijnen onder de Britse stellingen de hoge positie te veroveren.

Dat lukte even in februari 1916, maar reeds begin maart heroverden de Britten hun stelling. De mijnenoorlog ging door en The Bluff en omgeving werd gaandeweg herschapen in een maanlandschap bezaaid met kraters. Nu nog zijn er nabij The Bluff talrijke sporen van het geweld te zien en bevinden er zich vele Britse begraafplaatsen in en nabij het domein.

In de voorbije veertig jaar is het provinciedomein uitgegroeid tot een prachtig natuurgebied van meer dan 350 hectare. Daardoor kwamen nog meer overblijfselen van de Eerste Wereldoorlog in het domein terecht. Dat is bijvoorbeeld het geval voor de Caterpillar, een van de 19 grote mijnkraters die ontstonden op 7 juni 1917, de dag van de Slag bij Mesen, waarbij de zuidrand van de Ieperboog werd veroverd door de Britten. De Caterpillar is vandaag een schitterend dramatische feature in het parkgebied van De Vierlingen die nauwelijks zijn oorsprong verraadt. Aangrenzend en eveneens opgenomen in de aanleg en de zorg van het provinciedomein, is het slagveldrelict van Hill 60, voor de Britten een van de meest notoire slagvelden van het hele Westelijke Front. Van november 1914 tot eind september 1918 werd om deze artificiële heuvel gevochten.

De volledige land art-installatie verspreidt zich over het volledige gebied tussen enerzijds Hill 60 en de Caterpillar en anderzijds The Bluff. Dit niemandsland is een van de meest indringende slagvelden van ons land en een uitermate symbolische plek om de land art-installatie te implementeren.